درباره سام عزیز | SamAziz

نویسنده این کتاب و طراح دوره «عبور از بحران هویت»، با نام حرفه‌ای SamAziz و در میان همراهان و شاگردانش با نام «سام عزیز» شناخته می‌شود؛ نامی که نه صرفاً یک عنوان، بلکه روایتی زنده از مسیر عبور، بازتعریف خویشتن و خدمت به بیداری انسان است.

او خود را پیش از هر چیز، یک جوینده می‌داند؛ انسانی که مسیرش را نه از پاسخ‌های آماده، بلکه از دل پرسش‌های بنیادین آغاز کرده است:

سام عزیز متولد ۱۹۸۰ در تهران است؛ در بستری تاریخی و اجتماعی که انسان، اغلب پیش از آن‌که فرصت شناخت خویشتن را بیابد، در شبکه‌ای از نقش‌ها، بایدها، ترس‌ها و ساختارهای محدودکننده شکل می‌گیرد. مسیر تحصیلی و فکری او از مهندسی نرم‌افزار آغاز شد؛ اما به‌تدریج دریافت که پیچیده‌ترین سیستم، نه در کدهای رایانه‌ای، بلکه در ذهن، روان، رفتار و سرنوشت انسان پنهان است.

از اوایل دهه ۲۰۱۰، او با رویکردی پژوهش‌محور وارد حوزه خودشناسی، روان‌شناسی، علوم رفتاری، جامعه‌شناسی و مطالعات معنوی شد. در سال ۲۰۱۵، «بنیاد آگاهی بنی‌آدم» را بنیان نهاد؛ حرکتی برای آن‌که خودشناسی از سطح دانستن ذهنی فراتر رود و به فرآیندی عملی برای بازسازی هویت، بازیابی اختیار، و زیستن آگاهانه تبدیل شود.

در نگاه او، خودشناسی فقط یک تمرین درونی نیست؛ بلکه نوعی بازپس‌گیری کرامت انسانی است. او بر این باور است که بسیاری از گره‌های روانی انسان، تنها محصول ضعف فردی نیستند؛ بلکه بازتاب ساختارهای بیرونی، تربیت، فرهنگ، ترس، سرکوب، مهاجرت، بی‌ریشگی، فقدان معنا و از دست‌رفتن پیوند انسان با خویشتن‌اند. از همین‌رو، در رویکرد او، رشد فردی بدون توجه به آزادی، مسئولیت، معنا و کرامت انسان، ناتمام است.

در سال ۲۰۲۱، مسیر حرفه‌ای او در آلمان گسترش یافت و فعالیت او با مؤسسه 44Tage وارد مرحله‌ای ساختارمندتر شد؛ جایی که تجربه زیسته، دانش علمی، شهود درونی، طراحی آموزشی، روان‌شناسی کاربردی و سیستم‌سازی، در قالب مسیرهایی عملی برای تحول انسان به یکدیگر پیوند خوردند.

سام عزیز طی سال‌های اخیر، مسیر مطالعاتی خود را با مجموعه‌ای گسترده از آموزش‌های بین‌المللی در حوزه روان‌شناسی، علوم شناختی، تصمیم‌گیری، سلامت روان، روان‌شناسی مثبت‌گرا، تاب‌آوری، کوچینگ، رفتار سازمانی و تحلیل داده گسترش داده است. او در University of Cambridge در حوزه روان‌شناسی شناختی، نوروسایکولوژی، تصمیم‌گیری، هیجان، حافظه و یادگیری آموزش دیده است؛ از جمله در تخصص The Science of Mind and Decision Making که به حافظه، توجه، هیجان، تصمیم‌گیری و رابطه عملکرد مغز با رفتار می‌پردازد.

او همچنین در مسیر روان‌شناسی عمومی و تربیت کودک از Yale University آموزش دیده است؛ از جمله در دوره Introduction to Psychology با Paul Bloom و دوره Everyday Parenting: The ABCs of Child Rearing با Alan E. Kazdin، استاد روان‌شناسی و روان‌پزشکی کودک.

در حوزه روان‌شناسی نابهنجار، تاریخ بیماری روانی و تغییر رفتار، او تخصص Abnormal Psychology را از Wesleyan University گذرانده است؛ تخصصی که به تشخیص و درمان در گذشته و امروز، پاسخ همدلانه به افراد در رنج، و ابزارهایی برای بهبود زندگی فرد و اطرافیان می‌پردازد. همچنین آموزش‌های تکمیلی او در زمینه اسکیزوفرنی، روان‌شناسی اجتماعی و اختلالات روانی، نگاه او را نسبت به رنج انسان، برچسب‌های روان‌شناختی و پیچیدگی رابطه فرد با جامعه عمیق‌تر کرده است.

در حوزه اضطراب، افسردگی، اختلالات خلقی، مصرف مواد و رفتارهای اعتیادی، او دوره‌ها و تخصص‌هایی را از American Psychological Association / PsycLearn گذرانده است؛ از جمله تخصص Psychology of Anxiety, Mood, Substance Use, and Addictive Behaviors که بر معیارهای تشخیصی، شیوع، عوامل مؤثر و درمان‌ها با ارجاع به ICD-11 تمرکز دارد.

بخش مهم دیگری از مسیر علمی او به روان‌شناسی مثبت‌گرا اختصاص دارد. او تخصص Foundations of Positive Psychology را از University of Pennsylvania گذرانده است؛ مسیری شامل آموزش‌هایی با چهره‌هایی چون Martin E. P. Seligman، James Pawelski، Angela Duckworth و Karen Reivich، با تمرکز بر شکوفایی، تاب‌آوری، پشتکار، مداخله‌های مثبت و طراحی زندگی برای بهزیستی. این بخش از مطالعات او به نگاهش عمقی امیدمحور بخشیده است: انسان فقط مجموعه زخم‌ها و اختلالاتش نیست؛ انسان ظرفیت شکوفایی، معنا، تاب‌آوری، انتخاب و بازآفرینی خود را نیز دارد.

در کنار روان‌شناسی، سام عزیز مسیر داده‌محور خود را نیز از طریق Google Data Analytics Professional Certificate گسترش داده است؛ مسیری شامل آماده‌سازی، پردازش، پاک‌سازی، تحلیل، مصورسازی داده، کار با R، Tableau، SQL و اجرای مطالعه موردی. در متن این گواهی آمده است که دارندگان آن می‌آموزند چگونه داده را برای اقدام آگاهانه آماده، پردازش، تحلیل و ارائه کنند. این وجه داده‌محور، به رویکرد او در طراحی سیستم‌های تحول انسانی امکان می‌دهد تا تجربه‌های درونی، گزارش‌های رفتاری، فرم‌های بازتاب، مسیر پیشرفت و الگوهای تکرارشونده زندگی افراد را نه فقط شهودی، بلکه ساختارمند، قابل مشاهده و قابل تحلیل دنبال کند.

او همچنین آموزش‌هایی در حوزه کوچینگ، ارزیابی مراجع، تحلیل مهارت و حمایت از کلاینت را از Goodwill Academy گذرانده است؛ از جمله دوره‌های Client Intake, Assessments, Skill Analysis and Planning و Supporting Clients. این آموزش‌ها با تجربه عملی او در کار با نورجوها پیوند خورده و به شکل‌گیری روش‌هایی کمک کرده است که در آن مسیر رشد هر فرد، نه با نسخه‌ای عمومی، بلکه با ارزیابی، تحلیل، همراهی و طراحی شخصی‌سازی‌شده پیش می‌رود.

مطالعات او در حوزه سلامت مدرسه، آموزش ویژه، ADHD، اوتیسم، ناتوانی‌های یادگیری، رفتارهای اجتماعی و هیجانی، و سبک زندگی سالم از University of Colorado System، نگاه او را نسبت به تفاوت‌های فردی و نیازهای ویژه یادگیری گسترش داده است. همچنین آموزش‌های او در روان‌شناسی صنعتی از Illinois Tech و رفتار سازمانی از IESE Business School، University of Navarra، به او امکان داده‌اند تا انسان را نه فقط در اتاق درمان یا مسیر فردی، بلکه در سازمان، کار، نقش اجتماعی، رهبری و مدیریت افراد نیز تحلیل کند.

در ساحت معنوی و متنی، او آموزش زبان عبری کتاب مقدس را نیز از Israel Institute of Biblical Studies / eTeacher با ارتباط به Hebrew University of Jerusalem گذرانده است. این بخش از مسیر او، نشان‌دهنده علاقه‌اش به ریشه‌های زبانی، متنی، نمادین و عرفانی معناست؛ جایی که روان‌شناسی مدرن، سنت‌های معنوی، زبان‌های کهن و جست‌وجوی حقیقت در کنار یکدیگر قرار می‌گیرند.

برآیند این مسیر، شکل‌گیری جایگاهی است که او از آن با عنوان معمار هویت یاد می‌کند؛ کسی که هویت را نه یک برچسب، نه یک نقش اجتماعی، و نه صرفاً یک تصویر ذهنی، بلکه ساختاری زنده، چندلایه و قابل بازسازی می‌بیند.

او طراح دوره SEIRS / اسطرلاب زندگی – عبور از بحران هویت است؛ مسیری ساختارمند برای بازسازی هویت که از کشف ارزش‌ها و هویت درونی آغاز می‌شود، با تحلیل دژک، شناخت نقاط قوت، ضعف، نشاط، فرصت‌ها و تهدیدها ادامه می‌یابد، سپس چشم‌انداز زندگی را به هدف، پروژه، کار و وظیفه اجرایی تبدیل می‌کند و در نهایت با روتین‌سازی، پایش، تمرکز، اقدام و بازنگری، به زیست عملی و روزمره پیوند می‌خورد. در محتوای این دوره، هویت درونی، ارزش‌ها، تحلیل دژک، مدل چااپکوراب، مدیریت زمان، عادت‌سازی، اقدام، پومودورو، بازتاب هفتگی و تولید انگیزش از طریق معنا به‌عنوان اجزای یک سیستم تحول انسانی طراحی شده‌اند.

آنچه نگاه سام عزیز را متمایز می‌کند، ترکیب سه ساحت بنیادین است:

در آثار او، خودشناسی یک مقصد نهایی نیست؛ یک فرآیند زنده است.

او بر این باور است که انسان، زمانی به تحول واقعی می‌رسد که بتواند خود را ببیند، الگوهای ناهشیار خود را بشناسد، ارزش‌های اصیل خود را از ارزش‌های تحمیلی جدا کند، چشم‌اندازی روشن برای زندگی بسازد، و سپس آن چشم‌انداز را به رفتارهای کوچک، پیوسته و قابل انجام در زندگی روزمره تبدیل کند.